CATALONIË

Taal, cultuur en literatuur

El Pont de Suert, een stadje met twee gezichten

SuertIn El Pont de Suert (Alta Ribagorça) gaan oude en nieuwe bouwkunst goed samen. Het stadje dat op het oog een gewoon dorp in de Pyreneeën lijkt, blijkt een paar verrassingen voor de bezoeker in petto te hebben.

Església de l’Assumpció
Als je El Pont de Suert binnenrijdt, is de kerk van Maria Hemelvaart meteen een blikvanger met zijn originele architectuur uit 1955, een curiositeit vlakbij de Vall de Boí, de befaamde vallei met negen romaanse kerken. Het opvallende bouwwerk is van de hand van de architect Eduard Torroja Miret, die als civiel ingenieur in de jaren vijftig meewerkte aan de bouw van de waterkrachtcentrale en het stuwmeer van Escales even buiten de stad. Door de komst van deze centrale groeide de bevolking sterk en werd de gelijknamige oude kerk te klein.

De voornaamste bestanddelen van de kerk zijn graniet en beton, alleen de voorgevel en de klokkentoren bestaan uit elegante bakstenen. Binnen zie je de sobere middenbeuk met kleurrijke schilderingen, waar het gedempte daglicht naar binnen valt dankzij strategisch geplaatste glazen tegels in de vorm van een kruis. Deze komen ook terug in de eikelvormige kapel van het Heilig Sacrament, nu stervormig. De ronde doopkapel heeft drie koepels, waarvan de middelste aan de bovenkant open is. Het gebouw doet denken aan een ondersteboven schip, bijvoorbeeld de ark van Noach, terwijl de klokkentoren als vuurtoren kan worden gezien.

Wandeling door het oude dorp
Een hele andere kant van het dorp, ontstaan in de hoge middeleeuwen, zie je tijdens een wandeling door het oude centrum met zijn smalle straatjes en mysterieuze hoekjes die je een idee geven van het leven in vroeger tijden. Begin dan op de Plaça del Mercadal, waar tot halverwege de vorige eeuw de weekmarkt werd gehouden. Het plein is in fases gebouwd, waardoor alleen de oudste zijde overdekte galerijen heeft. Als je goed kijkt, ontdek je op de gevels van de woonhuizen decoratieve elementen, zoals kapitelen met geometrische versieringen die afkomstig zijn van het romaanse klooster van Santa Maria de Lavaix. Dit is nu een ruïne doordat het monnikenverblijf grotendeels onder water kwam te staan toen het stuwmeer van Escales werd aangelegd.

Even verderop ligt de Plaça Major, een klein plein met als voornaamste gebouw het stadhuis, vroeger het enige notariskantoor van het dorp (18e eeuw). De stijl is laatbarok, de monumentale voorgevel is versierd met gipsen planten en bloemen. De Carrer Major is over de gehele lengte voorzien van een zuilengang, een bijzondere plek waar je op een terrasje rustig kunt genieten van de dorpse sfeer (foto boven).

Aan deze straat staan enkele huizen die de moeite waard zijn om even bij stil te staan. Zo is daar Ca de Jaumot, een rijk versierd paleis met de typische barokke symmetrische bouwstijl, net als Ca del Segretari. Aan het eind van de straat vind je Carrer Escú, oftewel Carrer del Forn, een overdekt steegje. De naam in een Catalaans dialect betekent ‘donker’, en dat is het ook; als je je in het duister waagt, kom je een eindje verderop weer uit op de Plaça Major.

Daar vandaan kun je naar de Carrer d’Avall, een smal en steil straatje, waar veelal handarbeiders woonden. De galerijen waren indertijd heel praktisch, want zo konden ze beschut en wel blijven doorwerken op dagen met slecht weer. De tegel (foto onder) herinnert aan de tijd dat het straatje gevuld was met de geuren en geluiden van een bakkerij, een smidse, een schoenmakerij, een mandenmakerij en een houtzagerij, ‘een archief vol geschiedenis en arbeid’.

Als je het straatje uitloopt kom je bij de rivier, de Noguera Ribagorçana, waar je aan je rechterhand het gotische bisschoppelijk paleis (15e eeuw) ziet. Dit diende als residentie voor de abten van het klooster van Santa Maria de Lavaix. De buitenmuren van het paleis zijn gemaakt met kiezelstenen uit de rivier; de toren doet dienst als klokkentoren van de ‘Oude Kerk‘ waarmee dit gebouw één architectonisch geheel vormt.

Deze barokke kerk uit de 17-18e eeuw staat op de plaats van de vroegere romaanse kerk (12e eeuw). Tegenwoordig is hier het Museum van Sacrale Kunst gevestigd met een bijzondere collectie altaarstukken (de originele van het kerkje), romaanse en barokke beelden, zilverwerk en schilderijen uit oude kerken in de Ribagorça. De kunstschatten zijn te zien mede dankzij de inwoners van het dorp die de kostbaarheden tijdens de burgeroorlog verstopt hebben.

De brug over de rivier is modern, de oude is weggevaagd tijdens een overstroming in 1963. In de muur van de kerk is nog een pilaar te zien van de vroegere hangbrug.

Uitstapjes
El Pont de Suert is goed uitgangspunt voor excursies en wandelingen. Ten zuiden van het dorp ligt het Centre de Fauna, een informatiecentrum over otters, nertsen, forellen en andere waterdieren die hier ook allemaal rondzwemmen. Even ten noorden ligt de Vall de Boí (Werelderfgoed van de Unesco), terwijl de Serra de Sant Gervàs en La Terreta in het zuiden (gieren spotten) ook goed bereikbaar zijn. Meerdere wandelroutes doen het stadje aan, zoals de Camí de l’Aigua, een eeuwenoude trekroute voor schapenkuddes en hun herder.

Maar ga voordat je weer vertrekt eerst even naar binnen bij restaurant Lavaix aan de hoofdstraat om hun verrukkelijke canelons de bolets (cannelloni met paddestoelen) te proeven.

Naam
De naam ‘El Pont de Suert’ is curieus. Het woord ‘suert’ is Oud-Baskisch voor ‘brug’. Deze taal werd tot het jaar 1000 gesproken in deze regio en in de Alt Pallars. In de loop der eeuwen is men deze betekenis vergeten en is ‘El Pont’ toegevoegd, zodat het dorp eigenlijk ‘brug van de brug’ heet.

Avall

Advertenties

2 reacties op “El Pont de Suert, een stadje met twee gezichten

  1. emma
    13/11/2015

    Beste Marga Demmers,

    Mijn naam is Emma en ik houd samen met een vriendin van mij ons profielwerkstuk over Catalonië. Bij zo’n profielstuk wordt er vaak ook gebruik gemaakt van een interview. Ik kwam spontaan jouw blog over Catalonië tegen en ik vroeg me af of we jou misschien via de e-mail mochten interviewen over Catalonië zodat we dat in ons profielwerkstuk kunnen verwerken. Ik begrijp best als je dit niet wilt en wilde je alvast bedanken voor het lezen van deze reactie. Ik hoop natuurlijk dat we jou toch mogen interviewen voor ons profielwerkstuk.

    vriendelijke groetjes,
    Emma

    • margademmers
      13/11/2015

      Beste Emma,

      Dat is prima, stuur jullie vragen maar, dan hoop ik dat ik een antwoord kan geven waar jullie iets aan hebben. Wil je in je e-mail dan iets meer schrijven over de inhoud van het werkstuk en wat jullie er precies mee willen? Dan kan ik wat gerichter reageren.

      Hartelijke groet,
      Marga Demmers

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Informatie

Dit bericht was geplaatst op 10/11/2015 door in Vakantietips en getagd als , , , , , , .
%d bloggers liken dit: